Van’da ilk kez Perslere ait mezar bulundu

Edremit’e ast Şabaniye Mahallesi’nde 10 ay önce tarihi kabristan olduğu bahis edilen alanda firari kazı yapıldığına dair ihbar alındı. Polisin bölgede yaptığı incelemede definecilerin hemencecik evlerinin yanı başında yer alan alanda tünel kazıp, firari kazı yaptığı saptandı. Defineciler hakkında soruşturma başlatılırken, polis zırhlı araçlarla geldiği bölgede nöbet tutmaya başladı. Arkasında da Van Müze Müdürlüğü ekipleri bölgede analiz başlattı. Yapılan yüzey araştırmasında üst tabakada İslami döneme ait mezarlar bulundu. Bunun üstüne Van Kültür Varlıklarını Koruma Kurulu’nca tepenin bulunduğu parsel 1’nci derece kazıbilim sit alanı olarak tescillendi. daha sonra da Van Müze Müdürlüğü’ne bağlı 13 şahsiyet ekip bölgede kazı çalışması yürüttü. 

TUNÇ BİLEZİKLER VE MÜHÜR BULUNDU

Van Müze Müdürü Erol Yumuşak Başlı, “Başlattığımız 10 günlük kurtarma kazısında Müslüman mezarlığının hemencecik alt kısmında Van’da hâkimiyeti tanıdık fakat fazlaca kültürel kalıntısı olmayan Pers İmparatorluğu’na ait bir mezar bulundu. Bu iki mezar aralarında 2 bin 500 takvim zaman farkı bulunuyor. Bu cins bir mezar yapısına birincil defa burada karşılaştık. Kabir içinde bulunan kemiklerin üzerinde tunç bilezikler, boncuklar ve mühür bulundu. Mühür üstünde yer alan sembol daha çözülemedi. Fakat mühür, lapis lazuli diye aşina değerli bir taştan üretilmiş. Bu taş cinsi ağırlıklı olarak Afganistan, Pakistan ve İskandinav bölgelerinden getirilen bir taştır” dedi.

‘TÜMÜLÜS OLDUĞUNA DAİR İŞARETLER VAR’

Van’ın tarihi kimliğinin oluşturulması yönünde özellikle Urartu sonrası bir kesintinin laf konusu olduğunu belirten Uslu, “Pers dönemi milattan önce 590’larda başlıyor. Bu hanedanlığın burada varoluşu Van’ın tarihsel kimliğinin ön plana çıkarılması kimliğinin bir parçasının daha oturması açısından çok tartı talep ediyor. Burada önümüzdeki yıllarda da bir alıştırma yürüteceğiz. Tepenin üstteki kısmında Müslüman mezarlığı, ortada Pers İmparatorluğu, en alt kısımda ise tümülüs olduğuna işaret eden veriler var. Van özelinde bir tümülüsün varlığının ortaya çıkarılması ve belgelenmesi söz konusu olursa şunu açık ve net bildirmek gerekir oysa alan açısından çok büyük bir ses getirecek. Ve alan turizmine de büyük katkı maddesi sunacağını düşünüyoruz” diye konuştu.

‘İLK DEFA PERSLERE AİT MEZAR BULUNDU’

Önümüzdeki yıllarda yapılacak bilimsel kazılar sonucunda tepeden bir kesit almayı düşündüklerini bildiren Uslu, “Tepenin orta kısmından bir kesit alarak tümülüs olduğu düşünülen alanı ortaya çıkarmaya çalışacağız. Bu alanda yapılacak çalışmaların tamamlanması sonucunda, alanın turizme kazandırılması yönünde gerekli incelemeler yapılacak ve paydaşlarla birlikte alanın en iyi bir şekilde korunup, değerlendirilmesi için gerekli girişimlerde bulunulacaktır. Çalışmalardan elde ettiğimiz harabeler, Pers döneminde de tepeliğin mezarlık olarak kullandığını net bir şekilde belgelemiş olduk. Şimdiye dek bölgede bilindik bir Pers mezarlığının varlığından laf etmem mümkün değildir. Pers-Akamenid dönemine ait olduğu düşünülen ve Van Kalesi Höyüğü’nde yapılan kazı çalışmaları sonucunda bir adet pişmiş toprak kap ele geçirildi. Ancak mezar olarak birincil kez bulunuyor. Yani birincil kez Pers dönemine ait bir kabir kalıntısı buluyoruz” dedi.

‘BÖLGEDEKİ BİLGİ COŞKU VERİCİ’

Kurtarma kazısında elde edilen verilerin Van’ın inanç turizme açısından çok önemli olduğuna dikkat çeken Uysal, “Kazı yaptığımız bölgede hem Müslüman hem de Pers dönemi var. Yani keza milattan önce hem de milattan sonradan ayrıca de altta bulunacak bulgular şayet de bizi bambaşka bir yere götürecektir. Alanda çıkarılacak bulgular Van alan arkeolojisi açısından yeni bir tarihi kimliğin oluşmasına da zemin oluşturacaktır. Şunun da bilinmesi gerekir ama Van Müzesi sergi salonunda Pers dönemine ait teşhirde fazla sayıda sikke, bilezik, küpe gibi eserler sergilenmektedir. Fakat insi-tu konumunda bir mezar bulunması coşku ve umut verici” ifadelerini kullandı.

‘KAÇAK KAZIYA GEÇİT YOK’

Birinci derece sit alanı duyuru edilen ve koruma aşağıda alınan parselin 3 tarafı kapatılıp geri kalan kısımları da tel örgü ile çevirileceğini anlatan Yumuşak Başlı, bölgede yeniden kaçak kazının yapılmaması konusunda çalışmaların titizlikle yürütüldüğünü belirterek, “Van İl Güvenlik Müdürümüze ve ekibine fazla teşekkür ediyoruz. Gerçekte alanı tespitinden bu güne uzun bir süredir güvenlik güçleri göre koruma altına alınmıştır. Bu saatten sonradan da bu alanın korunmasını yapacaklar. Artık burada firari kazı olaylarının yaşanmaması için elimizden gelen tüm imkânlara seferber edilecektir. Toplumun mirası hiç kimse kadar yok edilmesine fırsat verilmeyecektir. Van Müzesi olarak toprağın bağrında saklı olan kültürel mirasın gün yüzüne çıkarılarak toplumun mirası haline getirmek amacımızdır” diye konuştu.

Yorum yapın

SMM Panel